Het Mysterie van de Amsterdamse Kruisen Onthuld

Overal in Amsterdam, op vlaggen, gebouwen en zelfs straatmeubilair, prijken drie X-vormige kruisen. Ze zijn zo alomtegenwoordig dat ze bijna onopgemerkt blijven, maar wat is de ware betekenis achter deze iconische Amsterdamse kruisen? Ze zijn meer dan alleen een versiering; ze vertellen een verhaal van moed, veerkracht en de rijke geschiedenis van de stad.
De Oorsprong: Stadszegel of Sint-Andreas?
De meest geaccepteerde theorie is dat de kruisen afkomstig zijn van het wapen van de familie Persijn, die in de 13e eeuw grote delen van Amsterdam bezat. Echter, de symboliek is door de eeuwen heen geëvolueerd en heeft zich vermengd met andere legenden.
Wist je dat?
De drie kruisen staan officieel bekend als 'Andreaskruisen', vernoemd naar de apostel Andreas, die volgens de overlevering aan een X-vormig kruis stierf.
Symboliek: Waar Staan de Kruisen Voor?
Historisch gezien symboliseren de drie kruisen 'Heldhaftig', 'Vastberaden' en 'Barmhartig'. Deze drie deugden werden in 1947 door Koningin Wilhelmina aan Amsterdam toegekend, als eerbetoon aan de rol van de stad in de Tweede Wereldoorlog.
| Kenmerk | Betekenis | Toepassing |
|---|---|---|
| Heldhaftig | Moed en dapperheid | Verzet tegen onderdrukking |
| Vastberaden | Onwrikbare wil | Wederopbouw na rampspoed |
| Barmhartig | Medeleven en zorg | Hulp aan behoeftigen |
De Kruisen in het Stadsbeeld

- De Amsterdamse vlag: Het meest prominente voorbeeld van de kruisen.
- Gemeentewapen: De kruisen zijn een centraal element van het wapen.
- Gebouwen en bruggen: Veel historische gebouwen en bruggen zijn versierd met de kruisen.
- Openbaar vervoer: Ook op trams en bussen zijn de kruisen te vinden.
Pro Tip
Let tijdens je volgende wandeling door Amsterdam eens bewust op de plekken waar je de drie kruisen tegenkomt. Je zult versteld staan hoe vaak je ze ziet!
Mythes en Feiten: De Drie Branden
Voordelen
- ✓De mythe dat de kruisen symbool staan voor de drie grote stadsbranden van Amsterdam (1421, 1452, 1672) is populair.
- ✓Deze theorie voegt een dramatische laag toe aan de symboliek.
Nadelen
- ✗Er is geen historisch bewijs dat de kruisen direct gerelateerd zijn aan de branden.
- ✗De kruisen verschenen al veel eerder in het stadswapen dan de data van de branden.
De symboliek van Amsterdam ligt diep verankerd in haar geschiedenis en de kruisen zijn daar een krachtig voorbeeld van.
De Amsterdamse kruisen zijn een blijvend monument van de stad's veerkracht, haar rijke erfgoed en de deugden die haar hebben gevormd.
De volgende keer dat je de Amsterdamse kruisen ziet, sta dan even stil bij hun diepere betekenis. Ze zijn een stille getuige van de heldhaftigheid, vastberadenheid en barmhartigheid die Amsterdam tot de unieke stad maken die het is.
Belangrijkste punten
- •De Amsterdamse kruisen symboliseren 'Heldhaftig, Vastberaden, Barmhartig'.
- •Ze zijn waarschijnlijk afkomstig van de familie Persijn, niet de stadsbranden.
- •De kruisen zijn overal in het Amsterdamse stadsbeeld te vinden.
Veelgestelde vragen
Wat betekenen de drie Amsterdamse kruisen?
De drie Amsterdamse kruisen symboliseren de deugden 'Heldhaftig', 'Vastberaden' en 'Barmhartig'. Dit motto werd in 1947 aan de stad toegekend door Koningin Wilhelmina.
Waar komen de Amsterdamse kruisen vandaan?
De meest geaccepteerde theorie is dat de kruisen (officieel Andreaskruisen) afkomstig zijn van het wapen van de familie Persijn, die in de 13e eeuw land bezat in en rond Amsterdam.
Staan de kruisen voor de drie grote branden van Amsterdam?
Nee, dit is een populaire mythe. Er is geen historisch bewijs dat de kruisen direct gerelateerd zijn aan de stadsbranden. De kruisen verschenen al veel eerder in het stadswapen dan de data van de branden.